Лидерот на унгарската партија Тиса, Петер Маѓар, изјави дека нема да се откаже од руските енергетски извори и дека идната влада нема да учествува во заемот од ЕУ од 90 милијарди евра за помош на Украина. Тој исто така изјави дека не поддржува забрзано пристапување на Украина во ЕУ, а има порака и за Балканот. Во изјава по победата на изборите во Унгарија, Петер Маѓар ја потврди подготвеноста на новата влада за прагматичен однос со Русија, а пораката на Кремљ за почитување на резултатите од изборите беше поздравена. Во исто време, тој најави темелна ревизија на договорот за проширување на нуклеарната централа Пакш II и му достави порака на претседателот Владимир Путин за потребата од прекин на војната во Украина. Тој, исто така, коментираше за унгарската блокада на помошта за Украина. Прагматизам во односите со Русија „Мило ми е што портпаролот на Кремљ рече дека ги почитуваат резултатите од унгарските избори и дека слушнале дека новата влада и јас сме подготвени за прагматичен однос. Можам да го потврдам тоа“, рече тој. Таквиот пристап беше оправдан со фактот дека бројни други европски земји одржуваат слични односи со Москва, но и со географската реалност. „Географијата не може да се препише. Ние се стремиме кон тоа затоа што сме изложени на Русија, меѓу другото, во однос на изворите на енергија.“ „Унгарија ќе направи сè што е можно за диверзификација на снабдувањето со енергија откако партијата Тиса ќе дојде на власт, но тоа не значи откажување од испораките од Русија“, рече Маѓар. Според него, прекинот на испораките на руска нафта преку нафтоводот „Дружба“ го загрозува снабдувањето на Унгарија со енергетски производи. - Не можеме да ја промениме географијата. Русија ќе остане тука, Унгарија ќе остане тука. Ќе направиме сè што можеме за диверзификација. Ова не значи дека ќе се откажеме (од испораките од Русија) - рече Петер Маѓар на меѓународната прес-конференција. Во исто време, Маѓар не објасни какви мерки планира да преземе за да обезбеди Украина да го продолжи транзитот на руска нафта преку нафтоводот Дружба, кој е блокиран од 27 јануари. Тој исто така не обвини директно никого за моменталната ситуација. - Секогаш ќе се обидуваме да купуваме нафта по најниска можна цена и со максимална сигурност, но погледнете го нафтоводот „Дружба“. Судејќи според она што се случи, тоа го загрозува снабдувањето со енергија на Унгарија - рече лидерот на партијата Тиса. Ревизија на договорот за нуклеарната централа Пакш II Како пример за енергетска изложеност, тој го наведе „неверојатно преценетото проширување на нуклеарната централа Пакш“, поради што беше најавена детална проверка на сите поврзани договори. „Можам да кажам дека ќе ги разгледаме сите договори. Доколку е потребно, ќе преговараме повторно, доколку е потребно, ќе ги раскинеме или ќе добиеме подобри финансиски услови“, рече тој. Краток разговор со Путин за војната во Украина Кога беше прашан за можен телефонски разговор со рускиот претседател, тој рече дека ќе одговори на повикот, иако не го очекува тоа и нема намера самиот да го повика. „Ако разговараме, би му рекол: ве молам, по четири години, престанете да убивате и завршете ја оваа војна“, рече Маѓар. Војната во Украина беше опишана како бесмислена од руска гледна точка. „Десетици илјади Руси ги загубија животите, десетици или стотици илјади руски семејства беа уништени. Вклучувајќи, на крајот на краиштата, и руски говорници што живеат во Украина - тие беа уништени, нивните градови беа бомбардирани, беа убиени или силувани“, објасни тој. Сепак, тој изрази сомнеж дека таков апел ќе вроди со плод. „Тоа е отприлика она што би му го кажал, но веројатно би бил краток телефонски разговор и не верувам дека тој би ја завршил војната по мој совет. Искрено се надевам дека, без оглед на тоа, ќе биде принуден да ја заврши оваа војна за многу кратко време“, заклучи тој. Штом војната ќе заврши, ќе ги укинеме санкциите против Русија Тој спомена дека би сакал да разговара со претседателот на Русија, Владимир Путин, за условите на тековните договори меѓу двете земји во областа на енергетиката. Маѓар истакна дека сите договори поврзани со проектот за нуклеарна централа Пакш II ќе бидат анализирани и, доколку е потребно, ќе бидат прекинати. - Ова е она што го сакаме, бидејќи сме во ранлива позиција во однос на испораката на енергетски производи од Русија. Нуклеарната централа Пакш исто така се проширува со неверојатно висока цена. Можам да ви кажам дека ќе го разгледаме секој договор, ќе го ревидираме доколку е потребно и ќе го раскинеме доколку е потребно - изјави лидерот на партијата Тиса. Санкциите како пречка за европската конкурентност Тој додаде дека би сакал да разговара за ова прашање со претседателот на Русија. - Можам да го замолам да ги подобри финансиските услови - додаде Маѓар. Унгарскиот политичар, исто така, изјави дека се надева дека санкциите на ЕУ против Русија ќе бидат укинати по завршувањето на конфликтот во Украина. - Можам да кажам дека штом ќе заврши оваа војна, а ние многу се надеваме дека преговорите ќе доведат до резултати... во тој момент, Европа ќе ги укине санкциите, бидејќи ние сме тука, до Русија, а Европа не е заинтересирана да стекнува суровини по надуени цени, бидејќи со тоа само ѝ штетиме на конкурентноста на Европа - објасни Маѓар. Унгарија нема да даде пари за Украина, против забрзан прием во ЕУ Тој, исто така, изјави дека е против забрзаниот влез на Украина во Европската Унија, но во исто време јасно стави до знаење дека нема да ја блокира планираната финансиска помош на Унијата за Киев. Зборувајќи за предложениот пакет заем од ЕУ за Украина во вредност од 90 милијарди евра, Маѓар објасни дека Унгарија веќе има обезбедено ослободување врз основа на одлуката на Европскиот совет од декември. Маѓар, исто така, изјави дека не го поддржува забрзаниот прием на Украина во Европската Унија. - Можам да кажам она што го кажуваме од самиот почеток: ние не го поддржуваме забрзаниот прием на Украина во ЕУ. Ова е земја во војна, а земја што е во војна апсолутно не може да се приклучи на Европската Унија - рече Маѓар. Маѓар потсети дека сите земји што сакаат да се приклучат на Европската Унија мора да поминат низ истиот процес. Како што изјави, прашањето за прием на Украина во Европската Унија ќе биде ставено на референдум во Унгарија. - Доколку Украина ги заврши сите преговори, тогаш во Унгарија ќе се одржи референдум за прием на Украина во ЕУ, но не мислам дека тоа ќе се случи во блиска иднина, ниту во следните десет години - додаде тој. Тој нагласи дека Унгарија треба да остане надвор од планот за заем поради сопствената тешка економска состојба. Според него, приоритет на земјата е да обезбеди веќе доделени средства од фондовите на ЕУ, а не да презема дополнителен долг. Во исто време, тој рече дека Будимпешта ќе разговара со другите земји од ЕУ за идејата за обезбедување заем од 90 милијарди евра на Украина. Според него, „Унгарија нема да застане на патот на одобрувањето заеми за Украина“, но Будимпешта мора да ја задржи можноста да одбие учество во неговата распределба, бидејќи Унгарија „е во многу тешка финансиска состојба“. - На состанокот на Советот на ЕУ во декември, Виктор Орбан одлучи дека Унгарија, а можеби и Словачка и Чешка, нема да учествуваат во овој заем од 90 милијарди евра, што значи дека тој нема да се однесува на нашите земји. Така беше одлучено. Навистина не разбирам и ќе разговарам со европските лидери зошто ова прашање треба повторно да се постави. Јас лично се согласувам дека Унгарија треба да биде исклучена од тоа - нагласи Унгарецот. Без мешање во работите на други земји Унгарскиот политичар истакна дека новата унгарска влада нема да се меша во работите на други земји и очекува тие да го сторат истото. - Ги молам сите странски земји да се однесуваат кон Унгарија со истото почитување како што таа се однесува кон нив. Мора да ги почитуваме другите суверени држави. И за разлика од претходните времиња, нема да се мешам во внатрешните работи на која било друга земја, дури ни на балканските - нагласи Унгарецот. Тој изјави дека има намера да ги подобри односите со соседните земји, вклучително и Украина. - Наш главен интерес е да одржуваме добри односи со земјите околу нас и да решаваме отворени спорови. Ова важи и за Украина, но и за Словачка и Србија, и сигурен сум дека има отворени прашања и со Австрија, дури и ако не се толку чувствителни како, на пример, оние со Украина или Словачка... Ќе се стремам да ги нормализирам нашите односи со сите соседни земји - нагласи Унгарецот. © Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата Трамп се закани: Ги уништивме големите ирански бродови, а сега се на ред малите доколку се приближат до блокадата Нафтен шок: Цените над 100 долари по блокадата на САД

Петер Маѓар, очекуваниот иден унгарски премиер, победи на општите избори со убедлива победа, соборувајќи го Виктор Орбан, кој беше во заминување, по 16 години на власт и покренувајќи прашања за тоа дали Будимпешта ќе се оддалечи од руската енергија. Новиот унгарски премиер Петер Маѓар би можел да ја обликува не само домашната политика, туку и иднината на енергетските врски на Европа со Русија, откако победи на изборите на 12 април и вети дека ќе ја елиминира зависноста на неговата земја од рускиот увоз на енергија до 2035 година. Унгарија, исто така, вети дека ќе ја усогласи Унгарија поблиску со напорите на ЕУ за диверзификација на снабдувањето со нафта и гас, процес што ЕУ го започна во 2022 година по руската инвазија на Украина. Но, иако отстапувањето од зависноста на заминувачкиот премиер Виктор Орбан од руската нафта би можело да го забрза оддалечувањето на регионот од Москва, тоа нема да дојде без економски и логистички предизвици. „Географската положба ниту на Русија ниту на Унгарија нема да се промени. Нашата енергетска изложеност исто така ќе биде тука некое време“, изјави Маѓар за локалните медиуми неколку дена пред изборите. „Диверзификацијата треба да се зајакне, но тоа нема да се случи преку ноќ. Доколку е потребно, ќе преговараме (со Русија), но нема да станеме пријатели“, додаде Унгарецот од Тиса партијата. Маѓар рече дека ќе го преиспита финансирањето за нуклеарниот проект Пакш II, голем унгарски проект за проширување кој се развива во соработка со Русија, а воедно ќе го истражи и потенцијалот за забрзување на распоредувањето на помали, попристапни модуларни реактори во соработка со партнери како што се Франција и САД. Со години, Орбан во заминување ја водеше Унгарија по посебен пат во рамките на ЕУ, одржувајќи силни енергетски врски со Москва дури и кога голем дел од блокот работеше на намалување на зависноста од руската нафта и гас по војната во Украина. Под Орбан, позицијата на Унгарија во голема мера беше во спротивност со целта на ЕУ за енергетска транзиција , покренувајќи прашања дали новото раководство ќе остане слаба алка во енергетската стратегија на блокот. Земјата увезуваше приближно 100.000 барели руска сурова нафта дневно во 2025 година, според аналитичарите на S&P Global Energy CERA, што претставува околу 90% од нејзината понуда.

Исходот од изборите во Унгарија нема да влијае на војната во Украина, изјави портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков денеска, еден ден откако Виктор Орбан, кој се смета за најпријателски настроен лидер на ЕУ кон Кремљ, беше соборен по 16 години на власт. „Ова се јасно одделни процеси, па затоа не гледам никаква врска тука“, рече Песков за можна врска помеѓу победата на опозицискиот лидер Петер Маѓар во Унгарија и војната на Русија против Украина. Орбан постојано ставаше вето на средствата од ЕУ за Украина и продолжи да се среќава со рускиот претседател Владимир Путин дури и по целосната инвазија на Украина во февруари 2022 година. Во пресрет на вчерашните избори, се појавија обвинувања дека Унгарија ѝ доставила внатрешни информации од ЕУ на Русија, а некои медиуми го опишаа поразот на Орбан како удар врз Москва. Се очекува наследникот на Орбан, Петер Маѓар, да заземе помалку конфронтирачки став во врска со помошта за Украина, откако вети дека ќе ги поправи односите на Унгарија со Европската Унија и нејзините западни сојузници. Песков го нагласи интересот на Москва за одржување добри односи со Будимпешта. Унгарците го направија својот избор, кој Русија го прифати, рече Песков. „Ги слушнавме изјавите во врска со подготвеноста за вклучување во дијалог. Ова несомнено е корисно и за Москва и за Будимпешта“. Сепак, останува да се види како ќе дејствува новото раководство под унгарската власт откако ќе ја преземе функцијата, додаде Песков. Украина го укина предупредувањето за патување за соседна Унгарија по изборната победа на Маѓар. „Изборната кампања, која за жал беше обликувана од манипулации против Украина, е зад нас“, изјави денеска украинскиот министер за надворешни работи Андриј Сибиха. Тој рече дека причината за предупредувањето за патување – ризиците од зголемување на провокациите против Украина – сега исчезнале. Сибиха рече дека очекува Маѓар да ги нормализира односите со Украина. „Украина е подготвена да работи кон постигнување на оваа цел“, рече тој, додавајќи дека победата над премиерот Виктор Орбан, кој спроведе многу антиукраински политики, „е индикативна. „Унгарците јасно кажаа: доста.“ На 6 март, Киев ги советуваше своите граѓани да не патуваат во Унгарија. Претходно, владата во Будимпешта заплени возила за пренос на готовина што ѝ припаѓаа на украинската Ошчадбанк на пат од Австрија до Украина и притвори седум придружнички. Орбан ја изгради својата изборна кампања врз отфрлање на помошта за Украина и против украинскиот претседател Володимир Зеленски.

Денеска се одржуваат парламентарните избори во Унгарија коишто би можеле да означат пресвртница во односите на земјата со Брисел и Киев, сметаат унгарски и европски експерти. По 16 години на власт, дали Виктор Орбан конечно ќе биде симнат од власт? Победата на лидерот на опозицијата Петер Маѓар и неговата партија Тиса веројатно би означила отстапување од конфронтациската надворешна политика што ја води премиерот Виктор Орбан, дури и ако некои предизвици и политички ограничувања се јасно видливи. Маѓар внимателно ја калибрираше реториката на својата кампања за да не ги отуѓи гласачите кои се претпазливи кон странското влијание, но неговото водство би можело постепено да ја насочи Будимпешта кон покооперативен став со западните партнери по повеќето прашања, пишува Мартон Гелерт на порталот на Германскиот Маршалов фонд . Нема повеќе „не“ Надвор од Унгарија, најдиректниот ефект од победата во Тиса би се почувствувал во Брисел. Во поголемиот дел од изминатите 16 години на власт, Орбан често го користеше ветото на ЕУ за одложување или ублажување на активностите поврзани со Украина. Тој го блокираше процесот на пристапување на земјата, пакетите за финансиска помош и санкциите против Русија. Маѓар сигнализираше дека ќе се залага за посоработка со Брисел, особено затоа што отклучувањето на околу 18 милијарди евра од фондовите на ЕУ замрзнати поради загриженост за владеењето на правото и корупцијата е главната предизборна цел. Унгарија под водство на Унгарија би можела да стане попредвидлив партнер за донесување одлуки во рамките на блокот, иако промената на тонот не би значело нужно драматично зголемување на директната поддршка за Украина, особено во воената сфера. Опозицискиот лидер постојано ја осудува руската инвазија и го нагласува правото на Украина да го брани својот суверенитет, но исто така тврдеше дека Унгарија треба да избегнува директно вклучување во војната. Тој се спротивставува на распоредувањето на унгарски трупи и трансферот на оружје во Украина од унгарска територија. Како член на Европскиот парламент, тој, како и другите од неговата партија во законодавниот дом, зазеде нијансиран и честопати контрадикторен став за прашања поврзани со Украина. Тие често се разликуваат од нивната парламентарна група, Европската народна партија (ЕПП), по чувствителни прашања. Претставниците на ТИСА во Брисел генерално се спротивставуваат на прорускиот наратив на владата на Орбан, но тактички имаат усогласени позиции со Фидес за одредени гласања поврзани со Украина, понекогаш воздржувајќи се за да ја балансираат политиката со ставовите на домашната јавност. Не е јасно дали оваа стратегија произлегува од вистинските ставови на Тис или од стратешки напор за ублажување на политичките напади на Фидес пред изборите. Ставовите на Маѓар за идното членство на Украина во ЕУ се исто така претпазливи, а тој се спротивстави и на забрзаното пристапување на земјата во ЕУ. Се предлага прашањето да се стави на национален референдум, пристап што сугерира дека помалку деструктивна унгарска влада би била претпазлива во поддршката на интеграцијата на Украина без силна домашна политичка поддршка. Унгарската влада би можела најмногу да се разликува од Орбан во својата реторика и дипломатски став кон Русија. Лидерот на Тиса сигнализираше дека Унгарија треба потесно да соработува со своите европски партнери и да биде помалку наклонета кон Кремљ. Ова би можело да значи помалку јавни судири со Брисел околу политиката на санкции и поконзистентно усогласување со поширокиот пристап на ЕУ кон изолирање на Русија.